تاریخ و علم

در رابطه با موضوعات مختلف تاریخی و علمی جهان از دیرباز تاکنون.

تاریخ و علم

در رابطه با موضوعات مختلف تاریخی و علمی جهان از دیرباز تاکنون.

تاریخ و علم

در این وبلاگ سعی بر آن است که به موضوعات مختلف علمی و تاریخی با تکیه بر منابع و شواهد موثق و معتبر پرداخته شود. بنابراین هدف، آشنایی خوانندگان عزیز با مباحث علمی و تاریخی و نیز امکان تبادل نظرات و اطلاعات علمی طرفین است.

آخرین نظرات

۱ مطلب با موضوع «خزندگان منقرض شده :: خزندگان تراپسید و سیناپسید» ثبت شده است

۰۵
بهمن

محسن محرابی


پستانداران در اوایل دورۀ تِریاس (225 میلیون سال پیش)[1] از خزندگان منقرض شده ای موسوم به «تراپسید» (Therapsida, Therapsid) شکل گرفته اند. تراپسیدها دسته یا راسته ای از گروه «سیناپسیدها» (Synapsida, Synapsids)[2] بودند که تا اواخر دورۀ پِرمیَن (حدود 250 میلیون سال قبل و پیش از پیدایش دایناسورها)[3] میزیستند و گویا بر اثر حادثۀ آتشفشان عظیم سیبری به کلی نابود شدند[4]. دانشمندان با استفاده از شواهد فسیل شناسی، بر این باورند که تراپسیدها حلقۀ حدّ واسط بین پستانداران و خزندگان هستند.


تصویر ترسیم شدۀ فرضی تعدادی از خزندگان راستۀ تراپسید: 1. هیپوسوروس (Hipposaurus boonstrai)؛ 2. بیارموسوکوس تِنِر (Biarmosuchus tener)؛ 3. اِئوتیتانوسوکوس اُلسونی (Eotitanosuchus olsoni)؛ 4. ایوانتوسوروس (Ivantosaurus ensifer)؛ 5. نیکاسوروس تاتارینووی (Nikkasaurus tatarinovi)؛ 6. ایکتیدورینوس مارتینسی (Ictidorhinus martinsi). منبع: willemsvdmerwe.deviantart.com.


این جانوران دارای صفاتی مثل پنج انگشتی بودن دست و پاها؛ نداشتن فلس و داشتن مو و پوزه ای شبیه به پستانداران؛ و نیز دندانهای نیش بزرگِ خنجری شکل بودند، و از طرف دیگر هم شباهتهایی به خزندگان داشتند. خصوصیّاتی چون آناتومیک بدن که شامل قرار داشتن پاها در بغل بدن به جای قرار گرفتن در زیر شکم و نیز ویژگی دُم، از مواردی هستند که این دسته از حیوانات را همچنان به خزندگان وابسته میکند. همچنین با وجود اینکه تراپسیدها به بچه های خود شیر میدادند، اما همانند سایر خزندگان، تخمگذار بودند و جنین از تخمی که پوست آن حالتی چرمی شکل داشته، بیرون می آمده است. نمونۀ بارز این دسته از حیوانات «اینوسترانسویا» (Inostrancevia) نام دارد که فسیلهایش در روسیه یافت شدند.


فسیل اینوسترانسویا الکساندری (I. alexandri). منبع عکس: دانشنامۀ آزاد ویکی پدیا. 

  • محسن محرابی